پرونده پزشکی بسیاری از مراجعین ما در کلینیک زیبایی رویش سبز نشان میدهد که مصرف دخانیات یکی از چالشهای اصلی در مسیر پرپشت شدن موها محسوب میشود. زمانی که فرد تصمیم به کاشت مو میگیرد معمولاً با این توصیه اکید پزشک مواجه میشود که سیگار باید ترک شود. در این میان موج جدیدی از ابزارهای الکترونیکی مانند ویپ Vape و پاد Pod وارد بازار شدهاند که سازندگان آنها ادعا میکنند این دستگاهها خطرات سیگار سنتی را ندارند و تنها بخار آب تولید میکنند. همین تبلیغات باعث شده است تا بسیاری از متقاضیان کاشت مو تصور کنند که جایگزین کردن سیگار با ویپ در دوران نقاهت هیچ آسیبی به گرافتهای تازه کاشته شده نمیزند. این تصور غلط میتواند تمام هزینه و زحمت شما را بر باد دهد. ما در این مقاله تخصصی قصد داریم تا با نگاهی دقیق و فیزیولوژیک تفاوت تاثیر ویپ و سیگار بر نتیجه کاشت مو را واکاوی کنیم. درک مکانیسم اثر هر یک از این مواد بر سیستم گردش خون و اکسیژنرسانی به شما کمک میکند تا تصمیمی هوشمندانه برای حفظ سرمایه زیبایی خود بگیرید.
مکانیسم اثر سیگار سنتی: خفگی سلولی با مونواکسید کربن
برای درک عمق فاجعهای که سیگار بر سر موهای کاشته شده میآورد باید به ترکیبات شیمیایی دود آن نگاه کنیم. سیگار سنتی حاوی بیش از ۴۰۰۰ ماده سمی است اما دو ترکیب نیکوتین و مونواکسید کربن CO نقش اصلی را در تخریب نتیجه کاشت مو ایفا میکنند. نیکوتین خاصیت تنگکنندگی عروق Vasoconstriction دارد. زمانی که دود سیگار وارد ریهها میشود نیکوتین به سرعت جذب خون میگردد و باعث انقباض دیواره عروق خونی میشود. این انقباض قطر رگها را کاهش میدهد و جریان خون به پوست سر را تا ۴۰ درصد کم میکند.
اما تفاوت اصلی سیگار با ویپ در وجود گاز سمی مونواکسید کربن نهفته است. این گاز میل ترکیبی بسیار بالایی با هموگلوبین خون دارد حدود ۲۰۰ برابر بیشتر از اکسیژن. زمانی که شما سیگار میکشید مونواکسید کربن جای اکسیژن را در گلبولهای قرمز میگیرد و ترکیبی پایدار به نام کربوکسیهموگلوبین میسازد. نتیجه این فرآیند این است که خون شما همچنان در رگها جریان دارد اما محموله اکسیژن آن تخلیه شده است. گرافتهای تازه کاشته شده که برای بقا و ریشه دواندن نیاز حیاتی به اکسیژن دارند در چنین شرایطی دچار خفگی میشوند. ترکیب تنگی عروق جاده باریک و کمبود اکسیژن کامیونهای خالی باعث میشود که احتمال نکروز یا مرگ بافت در افراد سیگاری به شدت افزایش یابد. در کلینیک کاشت موی رویش سبز ما بارها شاهد بودهایم که افراد سیگاری که دستورالعملها را رعایت نکردهاند با تأخیر در ترمیم زخم و تراکم پایینتر مواجه شدهاند.
مکانیسم اثر ویپ: توهم بخار آب و غلظت بالای نیکوتین
بسیاری از افراد ویپ را بیخطر میدانند زیرا در آن خبری از سوختن تنباکو، قطران و مونواکسید کربن نیست. این تفاوت درست است اما به معنای ایمن بودن ویپ برای فولیکول مو نمیباشد. ماده اصلی موجود در جویسهای ویپ همچنان نیکوتین است و در بسیاری از موارد غلظت نیکوتین موجود در پادهای جدید نیکوتین سالت بسیار بیشتر از یک نخ سیگار معمولی است. همانطور که در بخش قبل اشاره شد نیکوتین دشمن شماره یک عروق خونی محسوب میشود.
زمانی که شما از ویپ استفاده میکنید دوز بالایی از نیکوتین وارد بدن میشود و باعث اسپاسم شدید عروق میکروسکوپی پوست سر Micro-circulation میگردد. گرافتهای مو در روزهای اول تنها از طریق پدیده اسمز و مویرگهای بسیار ریز تغذیه میشوند. انقباض ناشی از نیکوتین ویپ باعث میشود که این راه باریک تغذیه مسدود شود. علاوه بر نیکوتین بخار ویپ حاوی مواد شیمیایی مانند پروپیلن گلیکول PG و گلیسیرین گیاهی VG و طعمدهندههای مصنوعی است. تحقیقات سال ۲۰۲۵ نشان داده است که حرارت دادن این مواد باعث تولید آلدئیدها و رادیکالهای آزاد میشود. این مواد التهابزا هستند و میتوانند پروسه ترمیم زخم را مختل کنند. التهاب مزمن در پوست سر مانع از جوش خوردن سریع گرافتها میشود و خطر عفونت را بالا میبرد. بنابراین اگرچه ویپ فاقد مونواکسید کربن است اما به دلیل دوز بالای نیکوتین و مواد شیمیایی التهابزا همچنان تهدیدی جدی برای حیات موهای جدید محسوب میشود. متخصصین ما در تیم درمانی رویش سبز همواره تأکید میکنند که کمخطرتر به معنای بیخطر نیست.
مقایسه اثر بر خونرسانی و آنژیوژنز رگزایی
یکی از مهمترین مراحل بهبودی پس از کاشت مو فرآیند آنژیوژنز یا تشکیل رگهای خونی جدید در اطراف گرافت است. تفاوت تاثیر ویپ و سیگار بر این فرآیند حیاتی قابل توجه است. در مصرفکنندگان سیگار به دلیل وجود سموم متعدد دیواره داخلی عروق اندوتلیوم آسیب میبیند و خاصیت ارتجاعی خود را از دست میدهد. این آسیب ساختاری باعث میشود که بدن نتواند با سرعت مطلوب شبکه مویرگی جدیدی برای تغذیه موها بسازد. ترمیم زخم در سیگاریها کند است و دلمهها مدت بیشتری روی سر باقی میمانند.
در مصرفکنندگان ویپ آسیب ساختاری به دیواره عروق ممکن است کمتر از سیگاریها باشد اما اختلال عملکردی همچنان وجود دارد. نیکوتین موجود در ویپ مانع از تکثیر سلولهای اندوتلیال میشود. یعنی حتی اگر رگها تخریب نشوند رگهای جدید هم ساخته نمیشوند. در واقع سیگار هم جادهها را خراب میکند و هم مانع جادهسازی میشود در حالی که ویپ عمدتاً مانع جادهسازی میشود و ترافیک جریان خون را متوقف میکند. نتیجه نهایی در هر دو حالت نرسیدن مواد مغذی به ریشه مو است. در کلینیک پوست مو و زیبایی رویش سبز واقع در خیابان جردن تهران ما از دستگاههای لیزر کمتوان برای تحریک رگزایی استفاده میکنیم اما مصرف هرگونه دخانیات اثر مثبت این درمانها را خنثی میکند. تجربه بالینی نشان داده است که هر دو گروه سیگاریها و ویپرها نسبت به افراد غیرسیگاری تراکم نهایی کمتری کسب میکنند.
تاثیر بر خشکی پوست و کیفیت گرافتها
عامل دیگری که باید بررسی شود تأثیر این مواد بر هیدراتاسیون و کیفیت پوست سر است. دود سیگار باعث خشکی شدید پوست و کاهش سطح ویتامین C در بدن میشود. ویتامین C برای ساخت کلاژن و ترمیم پوست ضروری است. کمبود این ویتامین باعث میشود که پوست سر خاصیت ارتجاعی خود را از دست بدهد و زخمها به جای اینکه محو شوند تبدیل به اسکارهای بدشکل گردند. همچنین دود محیطی سیگار میتواند مستقیماً روی زخمهای باز بنشیند و ریسک عفونت باکتریایی را افزایش دهد.
در مورد ویپ ماده پروپیلن گلیکول که پایه اصلی مایع آن است خاصیت جاذب رطوبت Humectant دارد. این ماده رطوبت را از بافتهای دهان، گلو و پوست جذب میکند. مصرفکنندگان ویپ اغلب دچار خشکی دهان و کمآبی بدن میشوند. دهیدراته شدن بدن باعث غلیظ شدن خون میشود. خون غلیظ در مویرگهای باریک پوست سر به کندی حرکت میکند و احتمال لخته شدن و انسداد مسیر تغذیه گرافت را بالا میبرد. خشکی پوست سر ناشی از ویپینگ همچنین میتواند باعث افزایش پوستهریزی و خارش شدید در ناحیه کاشت شود. خاراندن سر در هفتههای اول یکی از دلایل اصلی کنده شدن گرافتهاست. بنابراین ویپ از طریق مکانیسم کمآبی و سیگار از طریق تخریب کلاژن هر دو محیط بستر کاشت را نامناسب میسازند.
ویپ یا سیگار کدامیک برای مو خطرناکتر است؟
اگر بخواهیم در مقام مقایسه علمی برآییم و بین بد و بدتر یکی را انتخاب کنیم باید بگوییم که سیگار سنتی به دلیل داشتن سموم چندگانه و ایجاد هیپوکسی کمبود اکسیژن ناشی از مونواکسید کربن آسیبهای شدیدتر و گستردهتری به کل سیستم بدن و موها وارد میکند. سیگار کشیدن حکم بستن شریان حیاتی موها را دارد.
اما ویپینگ نیز دستکمی از آن ندارد. بسیاری از افراد به هوای اینکه ویپ سالمتر است تعداد دفعات مصرف Puff خود را افزایش میدهند. این کار باعث میشود سطح نیکوتین خون دائماً در حالت پیک Peak باقی بماند و عروق فرصتی برای باز شدن و استراحت پیدا نکنند. در سیگار کشیدن معمولاً فرد پس از یک نخ وقفه ایجاد میکند اما ویپ همیشه در دسترس است و مصرف مداوم آن باعث انقباض پایدار عروق میشود. از نظر پزشکی برای یک گرافت مو که در حال مرگ و زندگی است تفاوتی نمیکند که قاتلش مونواکسید کربن باشد یا نیکوتین خالص؛ نتیجه نهایی از دست رفتن سرمایه شماست. ما در کلینیک رویش سبز با مجوز رسمی ۲۷۲۵۶۲-۳ به مراجعین خود صادقانه اعلام میکنیم که اگر خواهان بالاترین تراکم ممکن هستید باید دور هر دو محصول را خط قرمز بکشید.
عوارض مشترک مصرف دخانیات سیگار و ویپ بر کاشت مو
برای شفافیت بیشتر عوارض قطعی مصرف این مواد را مرور میکنیم:
- کاهش نرخ بقای گرافتها: درصد قابل توجهی از موهای کاشته شده هرگز رشد نمیکنند.
- افزایش ریسک نکروز: سیاه شدن پوست و مرگ بافت به دلیل نرسیدن خون.
- عفونت و تأخیر در بهبود: زخمها دیرتر بسته میشوند و راه ورود میکروب باز میماند.
- خونریزی حین عمل: مصرف دخانیات باعث شکنندگی عروق و خونریزی بیشتر حین جراحی میشود که کاشت را برای پزشک دشوار میکند.
- نازک شدن موها: حتی موهایی که رشد میکنند ضخامت و کیفیت کمتری دارند.
نتیجهگیری
بررسی دقیق تفاوت تاثیر ویپ و سیگار بر نتیجه کاشت مو نشان میدهد که اگرچه مکانیسم تخریب این دو ماده متفاوت است اما مقصد نهایی هر دو یکسان میباشد: آسیب به بانک مو و هدر رفتن نتایج عمل. سیگار با قطع اکسیژن و ویپ با بمباران نیکوتین هر دو راه تنفس فولیکولهای بیپناه را میبندند. توهم اینکه ویپ جایگزینی ایمن برای دوران نقاهت است خطایی استراتژیک محسوب میشود که میتواند زیبایی شما را تهدید کند. بهترین تصمیم ترک کامل هرگونه ماده حاوی نیکوتین حداقل دو هفته قبل و چهار هفته بعد از عمل است.
اگر به دنبال انجام کاشت مو در تهران هستید و نگران تأثیر سبک زندگی خود بر نتیجه عمل میباشید مشاورین ما در بهترین کلینیک زیبایی در شمال تهران کلینیک رویش سبز در جردن، نبش آناهیتا، پلاک ۱۸۲، واحد ۱۲ آمادهاند تا با ارائه برنامههای حمایتی و درمانی تخصصی شما را در مسیر ترک موقت و دستیابی به بهترین نتیجه همراهی کنند. سلامتی و زیبایی شما ارزش این فداکاری کوتاهمدت را دارد.
سوالات متداول
چند روز قبل از کاشت مو باید ویپ یا سیگار را ترک کنم؟
حداقل ۱۰ تا ۱۴ روز قبل از عمل باید مصرف هرگونه دخانیات قطع شود. این زمان لازم است تا اکسیژنرسانی خون به حالت نرمال بازگردد و عروق از حالت انقباض خارج شوند.
اگر بعد از کاشت مو ویپ بدون نیکوتین بکشم مشکلی دارد؟
اگرچه حذف نیکوتین خطر انقباض عروق را رفع میکند اما مواد شیمیایی موجود در بخار ویپ مانند PG و VG همچنان میتوانند باعث التهاب و خشکی دهان و پوست شوند. بهتر است در هفته اول از مصرف آنها نیز پرهیز کنید.
چه زمانی بعد از کاشت مو میتوانم دوباره سیگار یا ویپ بکشم؟
زمان طلایی برای تثبیت گرافتها ۴ هفته اول است. توصیه اکید پزشکان این است که حداقل تا یک ماه صبر کنید. شروع زودتر مساوی با به خطر انداختن گرافتهای ضعیف است.
آیا قلیان ضرر کمتری نسبت به سیگار و ویپ دارد؟
خیر، قلیان به مراتب بدتر است. حجم دود و مونوکسید کربن وارد شده در هر بار مصرف قلیان برابر با دهها نخ سیگار است و اثرات مخرب آن بر اکسیژنرسانی خون بسیار شدیدتر میباشد.
آیا مصرف سیگار باعث درد بیشتر حین عمل میشود؟
بله، افراد سیگاری معمولاً نیاز به دوز بالاتری از داروی بیحسی دارند زیرا بدن آنها متابولیسم متفاوتی دارد و همچنین آستانه درد در آنها ممکن است تغییر کرده باشد.
اگر نتوانم ترک کنم آیا میتوانم از چسب نیکوتین استفاده کنم؟
خیر، هدف از ترک حذف نیکوتین از خون است تا رگها باز شوند. چسب یا آدامس نیکوتین همچنان نیکوتین را وارد خون میکنند و باعث تنگی عروق میشوند.
آیا دود دست دوم قرار گرفتن در کنار فرد سیگاری هم مضر است؟
بله، استنشاق دود محیطی نیز حاوی سموم و مونوکسید کربن است و میتواند اکسیژن خون شما را کاهش دهد. در هفتههای اول باید از محیطهای پردود دوری کنید.
